Wat helpt tegen droge ogen? Oorzaken, behandeling en oogdruppels
Heeft u regelmatig last van branderige, prikkende of vermoeide ogen? Dan is de kans groot dat u droge ogen heeft. Deze aandoening komt veel voor en kan op iedere leeftijd ontstaan, al zien oogartsen de klachten vaker bij mensen boven de 50 jaar. Ook langdurig beeldschermgebruik, contactlenzen en bepaalde medicijnen kunnen ervoor zorgen dat de ogen uitdrogen.
Gelukkig zijn droge ogen meestal goed te behandelen. In dit artikel leest u waardoor droge ogen ontstaan, welke symptomen erbij horen, wat u er zelf aan kunt doen en wanneer het verstandig is om contact op te nemen met een oogarts.
Wat zijn droge ogen?
Uw ogen worden voortdurend beschermd door een dun laagje traanvocht. Deze traanfilm lijkt misschien onbelangrijk, maar speelt een grote rol bij het gezond houden van uw ogen. De traanfilm zorgt ervoor dat het oog vochtig blijft, beschermt tegen stof en bacteriën en maakt een scherp zicht mogelijk.
Bij droge ogen raakt deze traanfilm uit balans. Dat kan verschillende oorzaken hebben. Soms produceren de traanklieren onvoldoende traanvocht. In andere gevallen verdampt het traanvocht juist te snel of is de samenstelling van de traanfilm niet optimaal.
Wanneer de traanfilm onvoldoende bescherming biedt, droogt het oppervlak van het oog uit. Hierdoor kunnen irritatie, roodheid en andere klachten ontstaan.
Opvallend is dat droge ogen juist kunnen zorgen voor extra tranende ogen. Dit klinkt tegenstrijdig, maar is een natuurlijke reactie van het oog op irritatie. Deze reflextranen bevatten echter een andere samenstelling dan normale tranen en lossen het onderliggende probleem meestal niet op.
Hoe werkt de traanfilm?
De traanfilm bestaat uit drie lagen die samenwerken om het oog gezond te houden.
De buitenste vetlaag voorkomt dat het traanvocht te snel verdampt. De middelste waterlaag zorgt voor voldoende vocht en transporteert zuurstof en voedingsstoffen naar het oog. De binnenste slijmlaag zorgt ervoor dat het traanvocht zich gelijkmatig over het oog verspreidt.
Wanneer één van deze lagen niet goed functioneert, kan de traanfilm instabiel worden. Hierdoor ontstaan klachten die passen bij droge ogen.
Wat zijn de symptomen van droge ogen?
Niet iedereen ervaart dezelfde klachten. Sommige mensen hebben alleen aan het einde van de dag last, terwijl anderen vrijwel continu klachten ervaren.
Veel voorkomende symptomen zijn:
- branderige ogen;
- prikkende ogen;
- een zanderig of korrelig gevoel;
- rode ogen;
- vermoeide ogen;
- wisselend wazig zien;
- lichtgevoeligheid;
- tranende ogen;
- irritatie bij contactlenzen.
Veel mensen merken dat de klachten verergeren tijdens langdurig beeldschermwerk, lezen, autorijden of wanneer zij zich bevinden in ruimtes met droge lucht of airconditioning.
Waardoor ontstaan droge ogen?
Droge ogen kunnen verschillende oorzaken hebben. Vaak spelen meerdere factoren tegelijk een rol.
Leeftijd
Naarmate we ouder worden, neemt de productie van traanvocht geleidelijk af. Hierdoor komen droge ogen vaker voor bij mensen boven de 50 jaar.
Langdurig beeldschermgebruik
Wanneer u achter een computer werkt, knippert u veel minder vaak dan normaal. Hierdoor verdampt de traanfilm sneller en kunnen droge ogen ontstaan. Vooral mensen die dagelijks meerdere uren achter een beeldscherm werken, hebben hier regelmatig last van.
Medicijnen
Sommige medicijnen hebben droge ogen als mogelijke bijwerking. Dit geldt onder andere voor bepaalde antihistaminica, antidepressiva, plastabletten en bloeddrukmedicatie.
Twijfelt u of uw medicatie invloed heeft op uw ogen? Bespreek dit dan met uw huisarts of apotheker. Stop nooit op eigen initiatief met voorgeschreven medicijnen.
Contactlenzen
Contactlenzen kunnen de natuurlijke traanfilm verstoren. Hierdoor voelen de ogen droger aan en kunnen lenzen minder comfortabel zitten.
Oogaandoeningen
Mensen met glaucoom, ooglidontstekingen of aandoeningen van de traanklieren hebben vaker last van droge ogen. Ook langdurig gebruik van bepaalde oogdruppels kan het oogoppervlak irriteren.
Na een staaroperatie
Na een staaroperatie ervaren veel mensen tijdelijk droge ogen. Tijdens het herstel is het oog gevoeliger en wordt de traanfilm tijdelijk verstoord. Daarom schrijft de oogarts vaak oogdruppels voor om het herstel te ondersteunen.
Wie heeft meer kans op droge ogen?
Iedereen kan droge ogen krijgen, maar sommige groepen lopen meer risico.
Zo komen droge ogen vaker voor bij ouderen, vrouwen na de overgang, mensen die veel achter een beeldscherm werken en contactlensdragers. Ook mensen met diabetes, reuma of schildklieraandoeningen hebben vaker last van droge ogen.
Daarnaast kunnen droge ogen ontstaan door droge lucht, airconditioning, sigarettenrook of veel wind.
Hoe stelt een oogarts de diagnose?
Wanneer de klachten langere tijd aanhouden, kan een oogarts onderzoeken waardoor de droge ogen worden veroorzaakt.
De oogarts bespreekt eerst uw klachten en kijkt vervolgens naar de kwaliteit van de traanfilm. Soms wordt gemeten hoeveel traanvocht uw ogen produceren of hoe snel de traanfilm verdampt.
Aan de hand van deze onderzoeken kan worden vastgesteld welke behandeling het meest geschikt is.
Wat helpt tegen droge ogen?
De behandeling hangt af van de oorzaak en de ernst van de klachten.
Bij veel mensen zijn kunsttranen de eerste stap. Deze oogdruppels vullen het natuurlijke traanvocht aan en zorgen ervoor dat het oog beter vochtig blijft.
Bij ernstigere klachten kan een ooggel worden voorgeschreven. Deze blijft langer op het oog aanwezig en wordt vaak gebruikt voordat iemand gaat slapen.
Wanneer u meerdere keren per dag moet druppelen, adviseert een oogarts vaak conserveermiddelvrije oogdruppels. Deze zijn vriendelijker voor het oogoppervlak en geschikt voor langdurig gebruik.
Soms ligt de oorzaak bij een ooglidontsteking of een andere aandoening. In dat geval zal de behandeling zich richten op het onderliggende probleem.
Wat kunt u zelf doen bij droge ogen?
Naast oogdruppels kunnen eenvoudige aanpassingen in het dagelijks leven veel verschil maken.
Probeer tijdens beeldschermwerk regelmatig pauze te nemen en bewust vaker te knipperen. Zorg daarnaast voor voldoende vochtinname en voorkom dat droge lucht rechtstreeks op uw gezicht wordt geblazen door een ventilator of airconditioning.
Wanneer u veel buiten bent, kan een zonnebril helpen om de ogen te beschermen tegen wind. Ook een goede luchtvochtigheid in huis draagt bij aan een comfortabeler gevoel.
Hoewel deze maatregelen droge ogen niet altijd volledig verhelpen, kunnen ze de klachten vaak wel verminderen.
Oogdruppels gebruiken bij droge ogen
Voor veel mensen vormen oogdruppels een belangrijk onderdeel van de behandeling. Toch blijkt uit onderzoek dat het correct toedienen van oogdruppels lang niet altijd eenvoudig is.
Mensen missen regelmatig het oog, knijpen meerdere druppels tegelijk uit het flesje of raken per ongeluk het oog aan met de verpakking. Hierdoor komt niet altijd voldoende vloeistof op de juiste plaats terecht.
Voor mensen die dagelijks oogdruppels gebruiken, bijvoorbeeld bij droge ogen of glaucoom, kan een hulpmiddel zoals de Oculoo oogdruppelbril helpen. Deze positioneert het flesje boven het oog, waardoor het eenvoudiger wordt om zelfstandig en nauwkeurig te druppelen.
Droge ogen bij glaucoom
Veel mensen met glaucoom gebruiken dagelijks oogdruppels om de oogdruk te verlagen. Door langdurig gebruik van deze medicatie kunnen droge ogen ontstaan of bestaande klachten verergeren.
Bespreek aanhoudende klachten altijd met uw oogarts. Soms kan een andere soort oogdruppel of een conserveermiddelvrije variant verlichting geven.
Gebruik glaucoommedicatie altijd volgens voorschrift en stop nooit zonder overleg.
Droge ogen na een staaroperatie
Na een staaroperatie is het normaal dat het oog tijdelijk droger aanvoelt. Tijdens het herstel krijgt u vaak ontstekingsremmende oogdruppels en soms kunsttranen voorgeschreven.
Een goede en consequente toediening van deze oogdruppels draagt bij aan een voorspoedig herstel. Wanneer het druppelen lastig gaat, kan een hulpmiddel ondersteuning bieden.
Veelgestelde vragen
Gaan droge ogen vanzelf over?
Dat hangt af van de oorzaak. Tijdelijke klachten door droge lucht of intensief beeldschermgebruik verdwijnen vaak vanzelf. Chronische droge ogen vragen meestal om een langdurige behandeling.
Zijn droge ogen gevaarlijk?
Meestal niet. Wel kunnen langdurig onbehandelde droge ogen leiden tot irritatie of beschadiging van het oogoppervlak. Daarom is het verstandig om aanhoudende klachten serieus te nemen.
Waarom tranen mijn ogen juist als ze droog zijn?
Het oog maakt extra reflextranen aan als reactie op irritatie. Deze tranen beschermen het oog minder goed dan de normale traanfilm.
Welke oogdruppels zijn het beste?
Dat verschilt per persoon. Kunsttranen zijn vaak de eerste keuze, maar bij ernstigere klachten kan een ooggel of een andere behandeling nodig zijn. Vraag uw oogarts of apotheker om advies.
Wanneer moet ik naar de huisarts of oogarts?
Neem contact op wanneer de klachten langer aanhouden, uw zicht vermindert, u pijn ervaart of wanneer oogdruppels onvoldoende helpen.
Conclusie
Droge ogen zijn een veelvoorkomende aandoening die verschillende oorzaken kan hebben. Leeftijd, beeldschermgebruik, medicijnen, contactlenzen en oogaandoeningen spelen daarbij vaak een rol. Gelukkig zijn de klachten meestal goed te behandelen met de juiste oogdruppels en enkele eenvoudige aanpassingen in het dagelijks leven.
Gebruikt u regelmatig oogdruppels en merkt u dat het druppelen lastig blijft? Dan kan een hulpmiddel zoals de Oculoo oogdruppelbril helpen om oogdruppels nauwkeuriger, comfortabeler en zelfstandiger toe te dienen.
Maak oogdruppelen eenvoudiger
Wilt u weten hoe de Oculoo oogdruppelbril werkt?